Kërkesa nga një oficer i lartë i komandës ushtarake amerikane që po zbaton luftën e presidentit Donald Trump kundër Iranit erdhi përmes një emaili: Na duhen ide.

“Po kërkojmë mënyra të reja, krijuese dhe jokonvencionale për të ushtruar presion dhe për ta ndëshkuar Iranin”, shkroi një oficer i degës së inteligjencës së Komandës Qendrore të SHBA-së (CENTCOM) në një mesazh të dërguar të mërkurën një grupi të gjerë analistësh ushtarakë, sipas një burimi të njohur me përmbajtjen e mesazhit. Edhe një burim i dytë tha se një oficer i lartë ushtarak amerikan e dërgoi javën e kaluar këtë mesazh, duke kërkuar ide të reja se si të veprohej ndaj Iranit, raporton CNN.

Kjo kërkesë, e ngjashme me mbledhjen e ideve nga një grup i gjerë njerëzish, të cilën zyrtarët ushtarakë e cilësuan si të pazakontë përmes emailit, është një shenjë e opsioneve të kufizuara – dhe potencialisht të papëlqyeshme – që Trump ka në dispozicion për ta detyruar Iranin ta pranojë një marrëveshje sipas kushteve të tij. Me shpresën për të gjetur një alternativë, zyrtari i CENTCOM-it nisi një sesion idesh përmes emailit për të parë nëse dikush kishte një zgjidhje më të mirë. Burimi i dytë tha se CENTCOM po shqyrton çdo mundësi, duke pranuar se strategjia duhet rivlerësuar.

“Komanda Qendrore e SHBA-së ka një histori të gjatë të të menduarit dhe të punës në mënyra inovative”, tha në një deklaratë kapiteni Timothy Hawkins, zëdhënës i CENTCOM-it. “Veçanërisht admirali Cooper u drejtohet anëtarëve të ekipit tonë të shkëlqyer, pavarësisht gradës së tyre, për ta arritur nivelin më të lartë të mundshëm të performancës operacionale”.

Emaili u dërgua përpara se Trump të kërcënonte me nisjen e sulmeve të reja kundër Iranit, të cilat më pas i anuloi gjatë fundjavës, pasi zyrtarë rajonalë – veçanërisht princi i kurorës së Arabisë Saudite – ndërhynë duke telefonuar presidentin dhe duke i kërkuar uljen e tensioneve.

Prej javësh, SHBA-ja e ka goditur Iranin me sulme ajrore të projektuara për ta dobësuar aftësinë e tij për ta kërcënuar transportin detar në Ngushticën e Hormuzit dhe për ta kthyer Teheranin në tryezën e negociatave, por ende nuk ka asnjë shenjë të arritjes së një marrëveshjeje.

Trump ka shqyrtuar mundësinë e intensifikimit të fushatës ushtarake, potencialisht duke rifilluar sulme intensive ndaj objekteve të mbetura bërthamore të Iranit, për të cilat ai pretendoi se ishin “shkatërruar plotësisht” nga sulmet verën e kaluar. Dy burime të njohura me planifikimin thanë se ushtria është përgatitur në mënyrë aktive për të nisur sulme ndaj Malit Pickaxe dhe objekteve të tjera iraniane që besohet se përmbajnë materiale ose pajisje bërthamore.

Por, sipas këtyre burimeve, edhe me armët konvencionale më të fuqishme amerikane, raketat dhe bombat nuk kanë gjasa të arrijnë shumë, pasi objektet ndodhen thellë nën tokë. Për t’i shkatërruar ato, SHBA-ja ka shumë të ngjarë të duhet të përdorë trupa tokësore – një rrezik i madh që Trump nuk ka qenë i gatshëm ta marrë – mes pikëpyetjeve mbi transparencën e administratës së tij lidhur me humbjet në radhët e ushtarëve. Deri tani, në luftime janë vrarë 18 ushtarakë amerikanë.

Një burim tjetër tha se Trump ka shqyrtuar sulme të ngjashme me një “shfaqje fishekzjarrësh”, të cilat mund të godisnin të njëjtat ose objekte të ngjashme me ato të shënjestruara një vit më parë, me shpresën për një fitore simbolike që do t’i lejonte të dilte nga lufta pa e arritur në të vërtetë një nga objektivat e tij fillestare: eliminimin e programit bërthamor të Iranit.

Dhe nuk ka gjasa që kjo ta zgjidhë çështjen që është bërë problemi kryesor i luftës: pretendimet e Iranit mbi Ngushticën e Hormuzit.

“Në fund të fundit, presidenti do të dojë një marrëveshje, prandaj ai do të vazhdojë të kërkojë mënyra për të qenë i ashpër dhe njëkohësisht për të dalë nga ky konflikt”, tha një nga burimet e njohura me diskutimet e fundit të planifikimit.

“Ndonjëherë të duhen mendje krijuese – sidomos kur po të mbarojnë opsionet konvencionale”.

Si Agjencia Qendrore e Inteligjencës (CIA), ashtu edhe Agjencia e Inteligjencës së Mbrojtjes (DIA), kanë vlerësuar së fundmi se lloji i bombardimeve që po kryen SHBA-ja nuk ka gjasa të ndryshojë qëndrimin negociues të Iranit, ka raportuar CNN.

Këshilltari më i lartë ushtarak i presidentit, kryetari i Shefave të Shtabit të Përbashkët, gjenerali Dan Caine, e ka pranuar publikisht se vetëm bombardimet nuk kanë gjasa të realizojnë të gjitha objektivat që Trump kishte shpallur më parë për luftën.

“Fuqia ajrore i ka kufijtë e saj”, u tha Caine ligjvënësve muajin e kaluar.

Opsionet për përshkallëzimin e konfliktit i janë paraqitur Trumpit prej muajsh dhe janë debatuar gjerësisht, ndërsa më shumë mjete ushtarake janë dërguar në rajon në pritje të miratimit të presidentit. Një plan i hartuar nga CENTCOM do të përfshinte bombardime intensive gjatë një ose dy javëve për të shkatërruar kapacitetet raketore të Iranit, thanë zyrtarë amerikanë.

Deri më tani, Trump është përmbajtur, pjesërisht pasi dëgjoi shqetësimet e gjeneralit Caine për pakësimin e rezervave të raketave interceptuese të mbrojtjes ajrore. Zyrtarë të tjerë kanë shprehur gjithashtu shqetësime për rrezikun e viktimave të shumta civile nëse Trump do të zbatonte kërcënimet për të goditur infrastrukturën, si urat dhe impiantet e shkripëzimit të ujit.

Trump mund ta përshkallëzojë konfliktin duke dërguar trupa amerikane në terren, një kërcënim që e ka bërë vazhdimisht ndërsa ka folur për pushtimin e ishullit strategjik Kharg ose për largimin e uraniumit të pasuruar në nivel të lartë të Iranit. Por kjo do të shkelte edhe më tej një premtim kyç që ai u bëri mbështetësve të tij të MAGA-s: “Nuk do t’ju dërgoj të luftoni dhe të vdisni në luftëra të kota të huaja që nuk mbarojnë kurrë”, kishte thënë ai gjatë një tubimi elektoral në Pensilvani në vitin 2024.

Ose ai mund të pranojë një status quo të rrezikshme: raunde të pafundme sulmesh dhe kundërsulmesh me Iranin, që ka të ngjarë të kushtojnë edhe më shumë jetë amerikane dhe ta lënë Ngushticën e Hormuzit në një gjendje rreziku të vazhdueshëm, që mund t’u ngjajë “luftërave të pafundme” që ai i ka kritikuar.

“Mendoj se ne thjesht duam të fitojmë”, tha Trump gjatë një mbledhjeje të kabinetit të premten, kur u pyet për përfundimin e luftës. “Do t’i godasim shumë fort dhe, e dini, në një moment ata do të thonë: ‘Thjesht nuk mund ta durojmë më’”.